Alles verandert, niets blijft hetzelfde. Dat is een gegeven in ons leven. Het is net als met wolken. Je kijkt erna en je ziet een schip. Twee minuten later is het een vliegtuig. En weer twee minuten later is het een taartje. Alleen… als het over liefde gaat, dan verwachten we dat alles hetzelfde blijft. En als dat dan niet zo is, dan geven we de ander daar de schuld van.
Deze tekst heb ik zelf niet bedacht. Het is een vertaling van een songtekst. Van Paul Simon, ‘You’re the one’. Interessante songtekst, luister er maar eens naar. Want zoals beschreven in die songtekst, zo werkt het wel. We gaan er maar vanuit dat in de liefde alles hetzelfde blijft. En dus ook in onze relatie.
Nou, om maar met dat laatste te beginnen, kun je zelf afvragen of wij mensen wel gemaakt zijn voor langdurige relaties. En zoals je al vermoed heb ik daar mijn vraagtekens bij. In de oertijd leefde we namelijk in stammen. In die tijd als een vrouw een baby kreeg, dan kreeg de stam een baby. De ene keer hing je bij je moeder aan de borst, de volgende keer was dat bij een andere vrouw. En zo ging het ook met leren en opvoeden. Het was dus allerminst belangrijk wie je ouders waren en als zeker niet wie je vader was.
Even een grapje… Hoeveel seksuele partners denk je dat een man tegelijkertijd had in die tijd? Nu zullen de vrouwen denken ’Veeeeel’ Nou, dat valt best mee…. Vier namelijk. En hoeveel seksuele partners hadden de vrouwen? Veel van die vrouwen die dachten dat mannen veel partners hadden zullen nu denken ‘mwah… een of misschien twee’. Ehm…. Twaalf!
Als er géén regels zijn dan zijn vrouwen zijn dus seksueel veel actiever dan mannen. Wie dat van die vrouwen met veel hoofdpijn heeft verzonnen…. Waarschijnlijk een man die zelf geen trek meer had.
In ieder geval vermoed ik dat in die tijd er géén relaties waren, of anders heel kortstondige. Voor een paar weken of een paar maanden. Het was in ieder geval niet zo dat een man en een vrouw een grot betrokken en daar samen gingen wonen. Nee, dat is pas begonnen toen we in huizen gingen wonen. Toen werd voor de man het erg belangrijk om te weten of zijn kinderen inderdaad… van hem waren.
Als vrouw weet je dat zeker… als man niet. En uiteindelijk gaan alle bezittingen van de man naar zijn kinderen. Dus om zeker te weten dat die kinderen van hem waren, werd deugdzaamheid bij vrouwen belangrijk. Toen wilde we nog maar één man en één vrouw. Niet omdat de vrouw dat wenste, nee de man. Want zo wist ie zeker dat zijn kinderen ook van hem waren. Althans, dat dacht ie.
Dus toen ontstond monogamie en trouw. En langdurige relaties. Maar… ons brein zit nog in de oertijd. En is dus helemaal niet gemaakt voor een langdurige relatie. Want we veranderen. En als het om liefde gaat -en dus relatie- dan gaan we ervanuit dat de ander en de relatie hetzelfde blijft. En als we ontdekkend dat dit niet zo is…. Dan begint alle ellende.
Je raad het al. Ik ging vroeger ook zo om met relaties. Op een gegeven moment kwam de eerste beste hobbel en hopla… ruzie. Waarin we allebei boos doen. En boosheid is bedoeld om iets of iemand weg te jagen. En dat lukte ook steeds. Alleen, als iemand van je houdt, dan komt die wel weer terug. Maar op één keer is de maat vol, en dan komen ze niet meer terug. Zo zijn aardig wat relaties bij mij -maar ook zeker bij anderen- onnodig gesneuveld.
Onnodig ja. En wel om twee redenen. Je deed boos, omdat je jezelf gekwetst voelde of een teleurstelling of verdrietig. En omdat maar niet te voelen, ging je boos doen. Beter was dus geweest om iets met die gevoelens van gekwetstheid of verdriet te doen. Dus met jezelf aan de slag te gaan, in plaats van je pijlen te richten op de ander.
Als je in zo’n moment zo zeggen ‘wacht ff, ik doe hier iets wat niet zo fijn voor mij -en dus ook voor jou is’, dan had je een hele andere uitkomst van die relatie gehad. En was je nog bij elkaar geweest. En ja het vergt moeite en training om je manier van denken te veranderen. Maar wat is er mis met moeite doen voor degene die ooit ‘de liefde van mijn leven’ noemde. Niks toch.
Ik zei dat er twee redenen waren. De ander is, dat een relatie werken is. Want mensen zijn namelijk niet gewend om een langdurige relatie aan te gaan. En door de millennia heen hebben de overtuigingen gecreëerd dat het zo hoort, twee mensen voor de rest van hun leven. Wil niet zeggen dat het dan ook werkt. Of van een leien dakje gaat.
Voor een liefdesrelatie zijn drie belangrijker pijlers: Inderdaad, liefde. Maar ook aantrekkelijkheid en beschikbaarheid. Als een van die drie pijlers ontbreekt dan wordt een liefdesrelatie vrijwel onmogelijk.
In mijn optiek veranderd liefde nooit. Ja, we hebben er wel eens minder contact mee, maar dat betekent niet dat die liefde voor de ander er niet is. Die andere twee veranderen wel. Aantrekkelijkheid en beschikbaarheid. Lichamen veranderen, vervallen. En dan wordt het dus werken om te zorgen dat je de ander toch aantrekkelijk blijft vinden. En beschikbaar blijft.
En dat geldt ook voor emotionele beschikbaarheid. Kinderen en carrières kunnen die beschikbaarheid behoorlijk dwarsbomen.
De omstandigheden veranderen dus doorlopen. En als je dan vindt dat je relatie hetzelfde moet blijven, dan verander je dus niet mee met die omstandigheden en kijk op een gegeven moment je partner aan en zegt ‘Jij bent helemaal niet meer dezelfde. Ik herken je nauwelijks’.
Om dit te voorkomen is het goed om af en toe te checken of je nog wel tevreden bent over je relatie. En of de ander dat ook is. Vragen stellen; Wat zou je willen veranderen, of anders doen. Worden je behoeftes en je waarden nog bevredigd? Is er de ruimte om je dromen na te jagen. Etc etc.
En net zoals bij een auto die rammelt, en je naar een garage brengt om er achter te komen wat dat rammeltje is. Is het ook verstandig om bij veel ruzies of onvrede een relatiecoach op te zoeken. Want uit elkaar gaan is vaak niet de oplossing. De ander is namelijk niet het probleem. Hij of zij drukt alleen op knoppen waar jij niet tegen kunt.
Dus jij hebt iets op te lossen. Bovendien, val je altijd op hetzelfde type. Die dus in een volgende relatie weer op dezelfde knoppen staat te rammen. Dus de een voor een ander inruilen… daar schiet je niks mee. Wel je relatie werkbaar maken.
Deze tekst is ook als podcast te beluisteren. Met toepasselijke muziek: