Heb jij ook wel eens gevoel dat je leven ingewikkelder wordt? Dat je steeds meer moet, er steeds meer van je wordt verlangd? Dat je ’s morgens al moe uit je bed stapt en dan moet de dag nog beginnen! Dat komt niet omdat het leven ingewikkelder is, maar omdat jij het leven ingewikkelder maakt.
In mijn jeugd was er geen mobiele telefoon. Wat John, ben je al zo oud.? Ja, zo oud ben ik…hahahaha Muziek speelde we af op singeltjes en LP’s, dat is een afkorting van langspeelplaat. Top40 namen we op cassettebandjes. Spelen deden we op straat, en we baalden als we het regende. Want dan moesten we binnenblijven. En gamen? Dat woord kende we niet, maar als je het had gezegd, zouden we gedacht hebben aan Stratego, Monepoly of Mens-erger-je-niet. Op een bord.
Als ik er nu op terugkijk, lijken dat simpelere tijden. Maar dat was het niet. Elke tijd heeft zijn eigen uitdagingen. In mijn jeugd deed de tv zijn intrede in elk huishouden, en dat gaf problemen. Want kinderen zitten er graag voor. Ook toen al. Er was de constante dreiging van een kernoorlog, dat voor angsten zorgden. Kanker kwam steeds vaker voor, dus elk steekje of bobbeltje werd iets om je over zorgen te maken. Als er bloed in je ontlasting vond, dan creëerde mogelijk paniek.
Als ik in die tijd, we hebben het over begin tot midden jaren zeventig van vorige eeuw, aan iemand gevraagd zou hebben ‘was het leven vroeger eenvoudiger’ dan had die vast volmondig ‘ja’ gezegd. Dus vond hij het leven toen ook al ingewikkeld, zo’n vijftig jaar geleden. En ik denk als ik dezelfde vraag aan het begin van de vorige eeuw aan iemand voorgelegd zou hebben, zou ik precies hetzelfde antwoord als vijftig jaar geleden gekregen hebben.
Iedereen vindt zijn of haar tijd ingewikkeld, omdat er verandering is. Technologische vooruitgangen, nieuwe ziektes die de kop op steken, oude of nieuwe oorlogen. Noem het maar op. Tijden veranderen en elke tijd brengt nieuwe uitdagingen met zich mee. En ja, uitdagingen zijn ehh…. Uitdagend….
Nou, als elke tijd veranderingen met zich meebrengt, dan kan een bepaalde periode in de tijd niet meer of meer ingewikkeld zijn. Om even de filosofische kant op te gaan, kun je jezelf afvragen of tijd wel bestaat. Want hier op aarde duurt een dag 24 uur, op Venus is dat 243 aardse dagen. Ik ben heel benieuwd hoe een klok daar eruitziet. En zo kunnen we nog wel even doorfilosoferen.
Het ligt dus niet aan de tijd. Waar dan wel aan? Ik denk stiekem dat je het antwoord al weet Ja! Aan onszelf! Het leven is niet ingewikkeld. Wij ervaren het ingewikkeld, omdat we het ingewikkeld maken. Ja, dat doen we dus zelf. We maken het leven zelf ingewikkeld.
Maar hoe dan, zul je jezelf afvragen. Nou, door de keuzes in je leven door anderen te laten maken. Of in ieder geval die keuze te laten afhangen van die ander. Je hebt dus zelf geen plan, of liet dat plan grotendeels afhangen van de anderen in mijn leven.
Zo heb ik wel eens gesolliciteerd op een functie, niet omdat ik die functie wilde. Maar mijn toenmalige eventuele toekomstige schoonouders. Ik was bezig een radio-omroep op te richten, en dat vonden de vader van mijn vriendin maar niks. Hij regelde dus een gesprek voor een commercieel verkoopfunctie bij een dierenvoedingsbedrijf. En ik wilde geen mot met hem, dus ging ik er in mee.
Ik liet me in een pak hijsen en ging op gesprek. Ik denk dat ik vooral ongelukkigheid uitstraalde, want ik werd het niet. Zelfs in de eerste ronde viel ik al af. Gelukkig maar, want die radio-omroep is er wel gekomen en ik heb het leven gehad waarvoor ik gekozen heb. En terugkijkend ben ik daar zéér tevreden over.
Maar stel nu eens dat ik wel ervoor gegaan was. En dat ik die functie gekregen had. Dan had ik dus een baan gehad als commercieel medewerker bij een dierenvoedingsbedrijf. En na een tijdje had ik promotiegemaakt en wie weet had ik het wel tot afdelingschef of veel hoger gehaald. Want dat had de omgeving vast van me verwacht. In ieder geval mijn eventueel toekomstige schoonvader. En vermoedelijk ook zijn dochter.
En zo gaat het vaak, want het is zo simpel en eenvoudig om mee te gaan in wat andere willen, want ja… dan creëer je geen frictie, geen wrijving, geen golven. Maar leef ik het leven dat ik graag wil leven? Nee. Het is het leven van een ander. En als ik het leven leef dat ik ander wil dat ik leef, blijf ik natuurlijk mezelf afvragen wat die ander van me verlangt. Maar soms gaat dat mis. Dan denk ik dat ik doe wat de ander wil dat ik doe, maar dat blijkt niet zo te zijn. De ander wil graag dat ik anders had gedaan. En die is nu boos. Hoe kon ik dit nu doen?
Ingewikkeld, he…. Ja, precies!
Ik bleef uiteindelijk bij mijn plan. Ik richtte een radio-omroep op. Dat werd een succesvolle onderneming, want ik wilde dat graag. En had er ook plezier in, en daardoor kostte me dat erg weinig energie. Mijn relatie met die vriendin…. Die liep een half jaar na mijn mislukte sollicitatie op de klippen. Of iets te maken heeft gehad met mijn eigenwijsheid om toch voor mijn eigen plan te gaan? Ik weet het niet zeker, maar ik vermoed van wel.
Maar ja, als ik dat niet had gedaan, dan waren we misschien getrouwd, hadden kinderen gekregen, was de kans groot geweest dat we uiteindelijk toch uit elkaar waren gegaan, want het werk dat ik deed was niet mijn keus. En het leven dat ik leefde dus ook niet. Ik zie het nu zo voor me hoe ik dan geleefd had. Nee, geen fijn plaatje.
Maar door te kiezen wat ik wilde, ben ik tevreden waar ik nu ben. Want ik heb gekozen hier te zijn.
Je weet nu dus hoe je jouw leven ingewikkeld maakt. Doordat je geen plan hebt. En als je zelf geen plan hebt, wordt je automatisch een onderdeel van andermans plan. Zoals ik, in het plan van mijn toenmalige eventuele toekomstige schoonvader. En het is ongelofelijk ingewikkeld om uit te vogelen wat de ander nu precies wil. Dat maakt het ingewikkeld.
Heb ik altijd gekregen wat ik wilde? Nee zeker niet, er zijn flink wat tegenvallers geweest. En dat hoort bij het leven. Als je die tegenvallers verwerkt, door even stil te staan bij je verlies -ik noem dat jammeren- dan ontstaat er vanzelf weer ruimte om oplossingen te bedenken. Of andere plannen.
Dus hoe houd je leven simpel? Door een eigen plan te hebben, en door te genieten als dat plan lukt. En te jammeren als dat plan mislukt. Om daarna weer een nieuwe plan te smeden. Nou… hoe simpel is dat?
Ik ben die toenmalige eventuele toekomstige schoonvader jaren later nog eens tijdens het boodschappen tegengekomen. Hij vertelde toen dat hij me vroeger maar een koppige vent vond. Hij gebruikte andere woorden, maar die ga ik hier niet herhalen. Hij zei ook dat hij achteraf heel blij was dat ik niet naar ‘m geluisterd had. En mijn eigen weg was gegaan…
Je kunt deze tekst ook luisteren als podcast. Met toepasselijke muziek omlijst. Klik hier: